Tweede spoor: wanneer start je en wie betaalt?

Tweede spoor is re-integratie naar werk bij een andere werkgever. Eerste spoor is terugkeer bij u, in de eigen functie of in ander werk. De Wet verbetering poortwachter vraagt dat u beide serieus neemt zodra dat past bij de belastbaarheid. Veel werkgevers behandelen tweede spoor als een nederlaag die ze uitstellen. Dat uitstel is precies wat dossiers duur en kwetsbaar maakt.

Wanneer u start

U start als duidelijk wordt dat structurele terugkeer in het eigen werk niet waarschijnlijk is, en als intern ander werk ontbreekt of niet past. Dat moment ligt zelden op een vaste week. Bij de ene medewerker is het in maand vier duidelijk, bij de ander pas na de eerstejaarsevaluatie. De bedrijfsarts en, als u die inschakelt, de arbeidsdeskundige onderbouwen het perspectief. U hoeft niet te wachten op de zin ‘spoor twee is verplicht’ alsof dat een toverspreuk is. Wachten tot die zin valt, is vaak al laat.

Een praktische toets: als u in het plan van aanpak geen geloofwaardige route naar de oude uren meer ziet, en de lijst met interne functies is nagelopen, dan opent u het tweede spoor. U sluit het eerste niet. Een stage bij een andere werkgever kan samengaan met een dag aangepast werk bij u, als de arts dat aankan.

Te vroeg starten, terwijl terugkeer in de eigen functie nog reëel is en de medewerker daar energie op zet, jaagt mensen onnodig de arbeidsmarkt op. Te laat starten is de veel grotere fout. UWV beschrijft te late of verkeerde re-integratie als dominante reden bij loonsancties.

Wie betaalt

De werkgever betaalt het traject. Het is geen eigen bijdrage van de medewerker en het is niet iets wat u ‘even door UWV laat doen’ tijdens de twee jaar loon. Na de WIA kunnen andere regels gelden, vooral voor eigenrisicodragers. Tijdens de loondoorbetaling is de factuur van u.

De prijs hangt af van de vorm en de duur. Matchvermogen publiceert richtprijzen voor modulair en digitaal tweede spoor en voor langere trajecten. Die tabel is van het moederbedrijf, niet een tariefkaart van Arbopartner Brabant. Klanten van dit label krijgen 10 procent korting op tweede spoor via Best Match. De offerte van Best Match noemt het bedrag. Wij herhalen hier geen range alsof die onze verkoopprijs is, omdat de range breed is en de situatie het traject bepaalt.

Naast het traject betaalt u het loon door, minstens volgens wet en cao. Het traject komt erbovenop. Dat voelt dubbel. Het alternatief, niets doen en daarna 52 weken extra loon riskeren, is meestal duurder en altijd slordiger naar de medewerker.

Wie het uitvoert

De coach is niet dezelfde persoon als de casemanager die uw dossiers wekelijks doet, en niet dezelfde als de arbeidsdeskundige die het onderzoek schreef. Best Match, het zustermerk, zet de coach in, met online opdrachten waar dat past en met gesprekken waar de medewerker dat nodig heeft. Arbopartner houdt de regie naar HR: loopt het traject, worden afspraken nagekomen, moet het eerste spoor worden bijgesteld.

U blijft verantwoordelijk. Een bureau inhuren en daarna niets meer vragen, schuift de plicht niet weg. Vraag een kort voortgangsbericht dat u in het dossier kunt leggen, zonder een dagboek van sollicitatie-emoties.

Wat de medewerker moet doen

Solliciteren, op afspraken komen, passend werk serieus proberen. Weigert iemand zonder goede reden, dan legt u dat vast en overlegt u met uw jurist over de gevolgen voor loon en samenwerking. U dreigt niet in de eerste mail. U maakt de afspraak duidelijk en u noteert de feiten.

Past het werk niet bij de belastbaarheid, dan is weigeren terecht. De arbeidsdeskundige en de arts zijn dan de graadmeter, niet de frustratie van een leidinggevende die ‘eindelijk van het dossier af’ wil.

Samenhang met ontslag

Een geslaagd tweede spoor eindigt soms in een nieuwe baan en een beëindiging bij u. Soms eindigt het zonder plaatsing, en dan moet het verslag laten zien dat de inspanningen deugden. Een plaatsingspercentage is geen garantie. Matchvermogen noemt op de eigen site een plaatsingspercentage van 29 procent in spoor 2. Dat is een cijfer van het moederbedrijf over zijn trajecten, geen belofte voor uw medewerker en geen cijfer van dit label.

Ontslag na twee jaar ziekte heeft eigen voorwaarden. Tijdens een loonsanctie kunt u niet opzeggen vanwege de ziekte. Tweede spoor is dus geen sluiproute om het opzegverbod te omzeilen. Het is een route naar werk.

Praktische volgorde deze maand

Vraag de arts of het perspectief op de eigen functie nog reëel is. Loop intern de functies na en schrijf de uitkomst op. Vraag een arbeidsdeskundig onderzoek als de meningen uiteenlopen. Geef daarna opdracht voor tweede spoor, met een startdatum die niet ‘ergens in het volgende kwartaal’ is. Zet de afspraken in het plan van aanpak. Evalueer na zes weken of de coach en de medewerker echt begonnen zijn.

Herkent u een dossier waarin dit gesprek al een half jaar wordt uitgesteld, wacht dan niet op de eerstvolgende kwartaalrapportage. Spoedhulp of een adviesgesprek is sneller. Tweede spoor is geen gunst. Het is onderdeel van de wet, en het is voor de medewerker vaak de eerste keer dat het perspectief weer buiten de oude stoel ligt.

Houd tijdens het traject een korte eigen lijn. Eens per maand: is de medewerker op de afspraken verschenen, is er gesolliciteerd naar werk dat bij de belastbaarheid past, en is er nieuws over terugkeer in uw bedrijf. Die drie vragen voorkomen dat u na een half jaar verrast bent. Ze vervangen het coachverslag niet. Ze zorgen dat HR niet alleen de factuur ziet. Stopt het traject omdat iemand een baan heeft gevonden, regel dan de beëindiging met uw jurist en vier het niet alleen als een kostenbesparing. Voor de medewerker is het een overstap. Voor u is het het bewijs dat het spoor op tijd open ging.